???? ???? ???????

به حیث میرسد بنای مهم مسجد فهرج باقیمانده از اثرها پک پذیرایی ترحیم مشهد عصر ساسانیان میباشد که در حین خلافت قدمت ،نصفه نخستین قرن هجری به مسجد تبدیل گردیده است و به روایتی از کهن ترین مساجد کشور‌ایران به‌حساب می‌آید. گفته میشود که ایجاد کرد مسجد جامع فهرج با اعتنا به مقصود اساسی سپاه اعراب در فتح سریع سرزمینهای نو، تنهاً برای برگزاری نماز و ذکر نمادین حضور اسلام درین بخش ها بود.

قصه دیگری درباره پیشینه این مسجد تاریخی وجود داراست که با اعتنا به وجود بعضا از مختصات معماری ساسانی در مسجد جامع فهرج که در قرن ها اول اسلامی در کشور ایران متداول بود نمی تواند به تنهایی دلیلی برای ایجاد کرد آن در قرن اولیه یا این که دوم هجری باشد.

البته وجود تزئینات و جزئیات اصیل معماری به ویژه مقایسه تطبیقی آن ها با بقیه مساجد اول درجهان اسلام این عقیده را بیشتر تقویت می نماید که مسجد جامع فهرج در قرن ۳ هجری قمری و به احتمال زیاد در نصفه دوم این قرن در فهرج ایجاد شده است.

تراس در پیاده سازی معماری سنتی کشور ایران پک پذیرایی ترحیم مشهد یک کدام از ارکان اصیل معماری اسلامی میباشد که بدلیل خواص ( طبع ) برونگرایی که در کالبد خویش با اطراف خارج و پیرامون خویش ساخت‌و‌ساز کرده از شاخصه های معماری اهل ایران نیز میباشد که آن را از دیگر معماری ها متمایز می سازد. فضاهای نصفه گشوده فضایی می‌باشند مسقف اما سوای یک یا این که یک‌سری دیوار که فی مابین فضای گشوده و فضای بسته ، تحت خیس از سطح زمین ، همسطح زمین و یا این که در طبقات تاسیس می گردند و مشمول تراس (iwan)، صفه، غرفه، رواق، سالن ( تلار ) و … میباشد.

معماری اهل ایران معماری فضاهای نصفه گشوده میباشد ، معماری لینک فضاهای گشوده و بسته میباشد چرا‌که هم آوازی و هم آغوشی فضاهای گشوده و بسته به وجود ایوان در راءس و قلب سازه خاتمه می‌یابد و این فضاهای نصفه گشوده می‌باشند که‌این لینک معاش نصیب را کامل شدن میکنند.

در مساجد ، مدرسه های ، بازار و منزل ، کلیه جا و همگی وقت ، این فضاهای نصفه بازند که معاش با فضای گشوده و همدمی با سرسبزی و طراوت آن را میسر می نمایند.
ایوان ها در بین سازه می نشینند و ( حیاط ها ) این فضای نصفه گشوده می باشند که معاش با فضای گشوده را بسط می‌دهند . ولی آحاد فضاهای نیز طوری پیاده سازی می‌شوند که با فضای گشوده لینک بدون نقص بیابند .
تک اتاق ها ؛ یعنی سه دری ها ، پنج دری ها و تالارها که فضای گشوده زیستی منزل اند ، کلیه تماما به سوی فضای گشوده باز میشوند.
ارسی ها فضاهای بسته اصلی منزل را به فضاهای نصفه گشوده و مشرف به تراس پرطراوت و لبریز روشنایی تبدیل می نمایند.

با دقت به اینکه نقش تراس چیست؟ بایستی اعلام‌کرد: نقش نام‌و‌نشان ساز و تداوم تاریخی آن در معماری تحت عنوان الگوی مرجع معماری و تأثیر شایان توجه آن در صدر بردن بها فضایی بناها و مثلا منزل ، جا داراست که از حیاط در معماری تحت عنوان یکی‌از لزوم های منزل ها و در معماری امروز کشور‌ایران در حیث گرفته خواهد شد.

با دقت به نقش و عنایت فضایی و عملکردی حیاط در معاش سنتی و تداوم این نقش تا امروز ، عالی میباشد در پیاده سازی منزل های نو نیز این اساسی در حیث گرفته خواهد شد . کاربرد فضاهای نصفه حفظ گردیده مثل تراس ها ضمن اینکه سبب ساز به قربت بیشتر ساکنین با طبیعت و تولید تنوع فضایی و کاربردی در پیاده سازی و پرداختن به وسعت ها نماسازی با تنوع بیشتر می گردد میتواند در تأمین آسایش و ساخت اوضاع ایده آل محیطی برای به کار گیری کنندگان از سازه مؤثر واقع گردد.

کارایی معماران اهل ایران در احیا و محافظت این فضاها و قیمت گذاری و احترام به بشر در رعایت سلسله مراتب فضایی و و تداوم نام‌و‌نشان معماری اهل ایران که امروزه به انگیزه اشغال حداکثر سطح ها و تضعیف اصالت فضاهای گشوده و نصفه گشوده از مداقه کمتری نسبت به پیشین شامل است میتواند الگویی جهت احیای نام و نشان معماری اهل ایران باشد.

حیاط در معماری تحت عنوان یکی فضاهای معلوم در طول هزاران سال و بایستگی دیدگاه ظریف به آن از جنبه های هویتی و فرهنگی، ضمن جنبه های عملکردی فیض گیری گردیده‌است. فیض اینکه سکونت در جمهوری اسلامی ایران مشمول سه فضای گشوده، نصفه گشوده و بسته می گردیده و هیچ یک دیگری را نفی نمی نموده است.

معنای گوشه و کنار در معماری اهل ایران در سه درجه « فضای گشوده » ، « فضای نصفه گشوده » و « فضای بسته » متجلی میباشد . شاهکار هنر معمار روز قبل و امروز ، در آفرینش محیط ، در جای اتصال فضای گشوده به فضای بسته ، بوده و می بایست باشد که به تولید فضای نصفه گشوده، نظیر حیاط منتهی شود . چون این سیرتکامل فضاها ترکیبی از معانی فضای بسته و فضای گشوده در بیننده پدیدار میسازند.

دقت به خصلت معناگرای معماری اهل ایران، احیاء نام و نشان و آپ دیت آوری آن فارغ از دقت به معانی جانور در آن، گمراهی میباشد. در همین راستا و با التفات به آنچه که راجع‌به کشور ایران و خصوصیت های کارکردی و نمادین آن در‌این مطالعه نام برده زمین‌خورد ، به لحاظ می‌رسد که اولا ضروری میباشد تا در پیاده سازی و تاسیس بناهای معاصر به معنای فضاهای نصفه گشوده یا این که تراس دقت نماییم، ثانيا مورد نیاز میباشد حیاط در معماری منزل اهل ایران، به باعث خصوصیات و معانی مو جود در آن، نقش اصلی آن در تحقق معنا و سکونت و تحت عنوان مهم ترین فضای معماری منزل و بقیه بناها به داخل معماری معاصر منش یابد.

عـرض میدان امام اصفهان در حـدود ۱۶۰ متر پک پذیرایی ترحیم مشهد اسـت، یعنی حـدود ۱۳ موازی طول.
بدنه پیرامون میدان نقش جهـان از به عبارتی زمان صفویه به صورت دوطبقه و به ارتفاعی که اینک وجود دارااست بوده میباشد.این پیوستگی بدنه میدان به یاروهمدم طول نسبتاً بلند بدنه که حدود۱۲ متر میباشد و در چهار نقطه با ابنیه مرتفع مشتمل بر سردر مسجد جامع عباسی، سردر مسجد روضه خوان لطف الله، کاخ خوب قاپو و سردر قیصریه مخلوط می‌شود، موجب میشود که با دقت به دلیل تابش آفتاب که از سمت جنوب میباشد، همواره بخشی از فضای گشوده مقابل بدنه جنوبی در سایه باشد.
در امر بدنه شرقی و غربی نیز به ترتیب در صبح و بعدازظهر سـایه اندازی قابل قبولی به وجود آید که فضای مقابل حجره هـای فضا میدان را در سایه قرار داده و موجب توسعه ناحیه آسایش می‌گردد.
محصوریت فضاهای شهری عاملی بسیار مطلوب برای کاهش تأثیر بادهای نا مطلوب میباشد که اکثر اوقات گرما و گرد و غبار را به درون فضاهای گشوده در اقلیم گرم و کم آب می‌آورند و به تهیه و تنظیم موقعیت محیطی در فضای گشوده میدان امداد می نماید.
میدان امام اصفهان در قبال باد و آفتاب دفاع نسبی در اطراف جداره ها مهیا می شـود و به جهت ارتفاع و پهنا زیاد میدان، تأثیر جداره ها به آحاد حجم میدان نفوذ نمی نماید
به کار گیری از موادتشکیل دهنده طبیعی آب و درخت در فضای گشوده میدان درختان از دید آسایش اقلیمی تأثیر قابل توجهی دارا‌هستند که عمدتاً شـامل ساخت‌و‌ساز برودت از روش سایه اندازی در قبال آفتاب و ساخت و ساز برودت ناشی از تبخیر آب مو جود در برگ و بقیه اندام درخت می شـود.
هم اینگونه عملیات تبخیری که توسـط درختـان در گوشه و کنار شکل میگیرد به خیر و خوبی میتواند به کاستن از بی آبی آزاردهنده هوا امداد کنـد.
در زمان صفویه به خواسته ساخت‌و‌ساز شـرایط مناسب محیطی در فضای گشوده میدان نقش جهـان اصفهان از سیستم بسیار نظام مند درختکاری و آبیاری مستعمل بود.
گوشه و کنار میدان در اطراف دکانها نهر لبریز آبی رنگ روان میباشد که در اواسط آن سنگ هایی برای رفت و آمد پیاده ها قرار داده اند و فی مابین این نهر و دکانها به خط بی واسطه درخت های مالامال شاخ و برگ و یکسـان کاشته اند پیاده روهای سنگی دور و بر نهر نسبتاً یک پا یا این که ۳۰ سانتی متر از سطح زمین همسایه خویش فراتر بوده اند.
این اختلاف سطح می توانسته خویش نوعی ساخت‌و‌ساز حریم برای فضای میانی میدان امام اصفهان که در آن زمانه برای بازی ها و مراسـم متعدد به عنوان مثال بسازی چوگان و قیق اندازی آیتم به کارگیری قرار می گرفت باشد. اشخاص تماشاگر نیز در کنار نهرهای روان گوشه و کنار میدان و در تحت سایه درختان بازی ها را تماشا می کردند
استعمال از اتاقک های نصفه گشوده در فضای گشوده میدان از آن جا که قسمت های شمالی میدان امام اصفهان، روئت کرد بسیار قابل قبولی را به میدان امام اصفهان و موادتشکیل دهنده شـاخص آن دربرگیرنده مسجد جامع عباسی، مسجد روحانی لطف الله و کاخ بهتر قاپو داشتند، برای به کارگیری هر چه عالی از فضای گشوده میدان، اتاقک های چویی سریسته در نصیب شمالی میدان بومی گردیده بود که در‌این اتاقک ها سرویس ها پذیرایی و سرویس ها مربوط به تایم ها فراغت مانند قهوه منزل ، شربت منزل و غیره بومی بود.
این اتاقک ها که با چوب و مصالح مدل تشکیل‌شده بودند، بعد ها نسبتاً بزرگی داشته و سرپوشیده بودند و حالتی شبیه رواق را به وجود آورده بودند که در مجموع ارتفاع بدنه شـمالی میدان کلان شـده بود.
این اتاقک ها طبق اوراق با نهر و آبگینه آب مرتبط بودند. به این ترتیب تحت عنوان یک فضای نصفه گشوده، قوانینی مابین فضای بسته بازار و فضای تماما آزاد میدان داشتند و محیطی مطلوب را از نگاه آسایش اقلیمی در فضای گشوده میدان به وجود میاورند.
استعمال از عنصرها موقت چادر و خرگاه در فضای گشوده میدان نقش جهـان از‌آن‌جا‌که یکی‌از فعالیتهای عمده میدان در عصر صفویه بساط اندازی و دست فروشی در فضای گشوده میدان بود، دست فروشان و بساط اندازان برای ساخت و ساز شرایط ایده آل اقلیمی چادرهایی را به طور چادر و خرگاه در فضای میانی میدان برپا می کردند، تا پناهی در قبال کارداران اقلیمی برای آن‌ها ساخت نماید.
اکثر اوقات بسـاط اندازان به مراد ساخت‌و‌ساز آسایش در قبال کارداران اقلیمی مانـد تابش آفتاب در تحت خیمه یا این که چادر و خرگاه به کار می پرداختند.
وسیع ترین عیب میدان امام اصفهان این میباشد که زیرا دیوارهای بازار کوتاه میباشد، دائما در معرض تابش آفتاب قرار گرفته و تنها اولیه شـب ها عموم میتوانند برای گام زدن و تفریح به آنجا روی آورند.
طرح انـدازی میدان نقش عالم به طوری که اینگونه معایبی در آن به دستکم رسد فعالیت سادگی خلا و با معضل های زیادی روبه رو بود.یکی بحران ها، بزرگی و مقیاس میدان بود که از یک طرف آن را به یک بیایان گران قدر تبدیل می‌کرد که ساخت‌و‌ساز حالت آسایش اقلیمی در آن بسـیار دشوار بود، از طرف دیگر به جهت همت ویژه میدان که عمدتاً بازی چوگان در آن ایفا می شـد و نیز ماهیت فضای شهری آن، نصیب عمده فضای گشوده میدان به طور زمین بایر پوشیدهاز شـن و ماسـه قابل انعطاف بود که در آب و هوای گرم و کم آب و کویری اصفهان بسیار موضوع ساز بود.
بسط بازار در پیرامون میدان نگاهی به طرح کلی میدان امام اصفهان آرم میدهد که‌این میدان در عین درحال حاضر که تحت عنوان یک میدان شهری عملکردی تماما متعدد با بازار عام شـهر در شمال خویش داراست، ولی طراحان میدان توانسته اند با بسط بازار در پیرامون میدان و محدود کردن آن با بدنه هایی که خویش یک راسته بازار بودند و در تداوم بازار عام شهر در شمال میدان محسوب می شـوند، از خصوصیت های مناسب و اثرگذار آسایش اقلیمی که در بازارهای قدیم اهل ایران وجود داراست، در فضاهای میدان استعمال کنند.
به‌این شکل در چهار بدنه شـمالی، جنوبی، شرقی و غربی میدان بازارهای منظم قرار گرفته که به جهت سرپوشیده بودن خیر فقط رهگذران را از آفتاب گرم فصل تابستان در دفاع میدارد بلکه در قبال بارش های جوی‌بار و باد نیز مدد بسیار قابل قبولی در بقیه فصول میباشد.
از طرفی جرزهای آجری و خشتی و سقف بازار به جهت گنجایش حرارتی بالای مصالح خویش عایق قابل قبولی در قبال گرمای فصل تابستان و سرمای فصل زمستان به حساب آورده می شود که می‌توانند دمای درونی بازار را همواره در شرایط متعادل ثبت نمایند.
به‌این شکل بازارهای پیرامونی میدان امام اصفهان که طولی در حدود ۱۳۰۰ متر دارا‌هستند، تحت عنوان بخشی از فضاهای همگانی و سرپوشیده میدان، فضایی مطلوب برای رهگذران و استعمال کنندگان در هنگامی که فضای گشوده میدان از نگاه اقلیمی نامناسب میباشد، به وجود می‌آورند.

حرم امامزاده با تقوا (ع) طهران در میدان تجریش پک پذیرایی ترحیم مشهد جای‌دارد.مساحت ضریح و حرم امام زاده پارسا حدود ۳۰۰۰ متر مربع میباشد و تحت عنوان یکی‌از گرانقدر‌ترین امامزاده‌های اهل ایران شناخته میگردد. فضای امامزاده به قسمت‌های مختلفی تقسیم گردیده است که بعضی از آنان کهن می‌باشند و بعضا دیگر در زمان بعداز انقلاب درست شده‌اند.

تاریخچه بنای امامزاده باتقوا (ع)
امامزاده باتقوا یک کدام از دیرین‌ترین بناهای طهران میباشد و احتمال می‌رود در عصر ایلخانی (سال ۷۰۰ ه.ق) تشکیل شده باشد. ولی داده ها دقیقی درباره اینکه نخسین بار چه کسی ضریح حضرت با تقوا را ایجاد کرد، در چنگ وجود ندارد. در تاریخ آمده میباشد که در سال ۱۲۱۰، یک کدام از فرزندان فتحعلی سلطان قاجار به اسم هلاکو، بنای امامزاده را نوسازی کرد. کاشی‌کاری گنبد و تغییر و تحول درب امامزاده از ضلع جنوبی به ضلع غربی، از اقدامات هلاکو بود. اخوی دیگر هلاکو به اسم شجاع‌السلطنته نیز مسجد، حسینیه و گرمابه صحن شمالی امامزاده را ایجاد کرد.
در تراس ورودی مقبره، لوح مستطیلی خشتی وجود داراست که اسم فتحعلی پادشاه روی آن حک گردیده است و عمر آن به سال ۱۲۱۰ بازمی‌خواهد شد. بارگاه مشبک و نقره فام بقاع نیز بوسیله میرزا سعید خان، وزیر کارها خارجه اواخر قاجار، وقف شد‌ه‌است.

بعداز شاهزادگان قاجار امامزاده به به عبارتی صورت باقی ماند تا در سال ۱۳۳۸ خیری به اسم حسن فداکار با دارایی فردی خویش، برای ترمیم گنبد امامزاده، مجدد آن را کاشی‌کاری کرد. بعد در سال ۱۳۶۸ گنبد به کلی تخریب و مرمت شد. گنبد تازه تعالی‌خیس بود. در دهه ۸۰ نیز گلدسته‌های امامزاده در کنار گنبد قرار گرفت و باطن رواق‌ها نیز آیینه‌کاری شد.

معماری گلشن شازده ماهان مساحتی قریب به ۵/۵ هکتار پک پذیرایی ترحیم مشهد و مشمول دو دسته شرقی و غربی است.
کوشک گلشن شازده به طور دو آشکوبه تاسیس شده است و رمز در آن از معماری منحصر به فرد به شخصی شامل است که آن را از دیگر گلشن های اهل ایران متمایز می سازد.
بعضی از عامل ها مؤثر در پیاده سازی گلشن اهل ایران دربرگیرنده تأثیر گوشه و کنار پیرامون، آب ، فضای سبز، سایه و هندسه می‌باشد، در پیاده سازی گلشن شاهزاده نیز به نوعی چشم می‌شوند و آحاد این کارداران میتوانند تحت عنوان عاملی مؤثر در تولید تصویر فرضی بازدیدکنندگان از این گلشن آیتم پژوهش قرار گیرد.
نوع دسترسی در معماری گلشن شازده ماهان از راه‌های گوناگون قابلیت پذیر میباشد. منش وصال به سازه میتواند از روش بی واسطه و یا این که مورب و یا این که چرخشی باشد.
ادغام فضای گشوده و نصفه گشوده و بسته در کوشک مهم و کوشک ورودی گلشن شاهزاده همچون بقیه بناهای و سنتی اهل ایران به خیر به چشم می‌خورد.
ساخت‌و‌ساز تضاد و مغایرت میان فضای بسته و فضای گشوده کوشک و جمع درختان دور و بر آن نیز یک کدام از دیگر از خصوصیت های خاص این گلشن می‌باشد.
یکی هنرهای معماری اهل ایران که در معماری گلشن شاهزاده نیز مشهود است ایجاد کرد گونه های در و پنجره چوبی و کیفیت هدایت نوروفروغ به درون محیط است.
سکانس و تکان در گلشن شازده ماهان منش ورود به گلشن، زبده کردن مقوله دورنمایی یا این که “پرسپکتیویته” یاروهمدم و همزاد میباشد. اجزا و عناصری که در حین راهی چشم می‌شوند که آدمیزاد را به گلشن می‌برد.
در انتهای گلشن و عمود بر مبنا اساسی، کوشک با بالاخانه جلوه‌گری می‌نماید که با سردر ۲۳۵ متر مسافت دارااست.
این عمارت ۴۸۷ متر مربع مساحت دارااست و مکانی برای پذیرایی و سکونت صاحب و مالک گلشن بوده میباشد.
در پشت ساختمان گلشن شازده باغی خرد با درختان میوه وجود دارااست که در واقع، باغچه‌ای مخصوص برای هم محلی گلشن بوده میباشد.
نهر گلشن آغاز از آبراهه‌هایی این نصیب عبور می‌نماید و آنگاه وارد مجراهای اساسی می گردد
بناهای خدماتی گلشن شاهزاده نیز مماس با دیوار اساسی گلشن و فارغ آن قرار دارا‌هستند.
در شرق کوشک، خزینه و در نصیب بالایی گرمابه نیز ساختمان مسکونی دربان یا این که زعیم‌باشی مکان گرفته میباشد.
بخشی از این ساختمان روبه فضای پشت بالا منزل میباشد و به‌انگیزه داشتن عمق زیاد، این سازه نسبت به بقیه اتاق‌های دور و اطراف گلشن بیشترین خارج زدگی را از دیوار دسته دارااست.
درضلع مقابل نیز اتاق‌هایی چشم می‌گردد که نصفه‌کاره رها گردیده‌اند
چهت نیل به‌این سردر بایستی از یک بنای دو طبقه که قسمت ورودی گلشن شاهزاده را دربرگیرنده میگردد گذر نمائید و به هشتی کوچکی برسید
ابنایی در بالاترین نصیب گلشن شازده جای دارد که، عمارت بالاخانه یا این که کوشک مهم میباشد که تحت عنوان عمارت سلطان‌نشین به حساب میآید.
در رویارویی این کوشک خوشگل حوضی جای دارد که دارنده ۵ فواره میباشد که آب آن به پاشویه‌ای سنگی می‌ریز و به دنبال آن ۱۰ آبشار خرد زنده می گردند.
کوشک در نقطه مرتفع گلشن شاهزاده تخت قرار میگیرد، از دید منظر دیدارای دیدی بسیار بهتر میباشد و نوعی شم متعالی در آدم بر می انگیزد.

التفات درک کردن به هندسه صورت دهنده به گنبد پک پذیرایی ترحیم مشهد آرامگاه روحانی مومن گیلانی از جهاتی حائز اهمیت میباشد که در اینجا به دو گزینه از آنان اشاره می‌شود.

ابتدا آن که درک کردن به هندسه مخفی در طرح گنبد بقعه روضه خوان خداپرست تأیید مجددی میباشد بر این که در پیاده سازی معماری قدیم هندسه مقام ممتازی داشته میباشد. مراد این میباشد که معماران قدیم، آن نوع هندسه ای را که در حین وی شناخته گردیده بود، به سیرتکامل عالمانه ای در پیاده سازی معماری به فعالیت می گرفتند و به یاری به عبارتی هندسه کارکشته به خلق و خوی اثرها گران بها و به یادماندنی بودند.
دوم این که‌این فرمان به فهم خوب ما از طرز شغل طراحان سنتی و همینطور درک درست خیس اثر ها وی یاری می نماید. برای مثال، آن‌گاه که درمی یابیم طراح گنبد روحانی خداترس برای پیاده سازی این تاثیر تا چه حد بر ترسیمات هندسی ظریف و غامض متکی بوده میباشد، دیگر به‌این تاثیر همانند مجسمه ای که طراح آن سوای به کار گیری آگاهانه از هیچ نوع هندسه ای و تنها بر مبنای اخذ های درونی خویش آن را خلق و خوی نموده است، نگاه میشود.

آرامگاه روحانی مومن گیلانی بنایی در روستای شیخانور در ۳ کیلومتری لاهیجان در استان گیلان میباشد که سازه بر بعضی منابع آن را مدفن روحانی تاجالدین ابراهیم ملقب به روحانی مومن گیلانی از عرفا و دراویش بلندمرتبه و از استادان روضه خوان صفیالدین اردبیلی دانسته اند.
بقاع روضه خوان بازهد گیلانی دارنده یک گنبد هشت شکاف فیروزهای بوده و میان مزارع برنج و دمنوش و بیشه تسلط شد‌ه‌است و از هدف های توریسم استان گیلان میباشد

گنبد هرمی آرامگاه روحانی خداترس گیلانی می‌تواند تحت عنوان الگویی مطلوب برای پیاده سازی گنبد در‌این حیطه سرسبز و مالامال باران مطرح باشد چراکه طراح این تاثیر با گزینش کانال خطوط متقاطع ۴۵ رتبه و ۶۳/۴۳ مرتبه تحت عنوان مبنای هندسی پیاده سازی، به برنامه ای دست یافته میباشد که با اقلیم و فرهنگ و تمدن معماری مستقر حوزه‌ هماهنگی بالایی داردو بخشی از نام و نشان معماری مستقر این حوزه‌ را صورت می‌دهد.

این سازه وابسته به صده نهم قمری و دارنده شماره تصویب ملی ۸۲۴ از سازمان به جا مانده فرهنگی و توریسم مرزو بوم میباشد.

بنای کاخ خورشید یا این که عمارت شمسی تاثیر پک پذیرایی ترحیم مشهد تصویب‌گردیده در فهرست اثر ها ملی کشور ایران میباشد که در اواسط گلشن بزرگی قراردارد. کاخ خورشید کاخ معدود سلطان افشار میباشد و احتمالاً برای سکونت خانواده‌ی سلطنتی تاسیس شد‌ه‌است.

تاریخچه کاخ خورشید
کاخ خورشید در سال 1151 هجری قمری به امر نادرشاه جهت اقامت و بانک برای جواهرات و غنایم تاسیس شده است.

عمارت شمسی مرتبط با سال های آغازین به اقتدار وصال نادرشاه افشار است و یکی زیباترین کاخ های کشور ایران میباشد. عملیات ایجاد کرد عمارت در مجموع ارتفاع پادشاهی ادامه داشته و حتی تا واپسین سال های حیات نادرشاه یعنی سال 1160 هجری قمری در اختیار تشکیل داد بوده میباشد.

چون کتیبه ثلث بسیار زیبای«سوره نباء» که در نصیب به دور تا به دور فضای گنبد مندرج به همین تاریخ اشاره داراست.

ایجاد کرد بنای عمارت در سال 1155 هجری قمری به امر کم سلطان شروع و در سال 1160 (موازی با 1126 هجری خورشیدی ) هم زمان با قتل نادرشاه متوقف شوید.

با استناد به معماری سنتی اهل ایران باطن کاخ خورشید با اعتنا به متن ها قدیم و وسعت معماری و کتیبه جان دار (سوره مبارکه النبا) آرامگاه نادرشاه است.

در طی قرنها، به مشقت دستخوش تغییراتی گردیده اند. در قرن پک پذیرایی ترحیم مشهد هفتم تا وسط قرن هشتم هجری قمری که مصادف با عصر ایلخانان بود، از اعتبار و اعتبار خاصی بهره مند بود و دربردارنده زیباترین و با ارزش ترین لوح ها و کتیبه ها بود.

در مساجد ایلخانان، مهم‌ترین نصیب از گوشه و کنار به حساب آورده می شود و بستر اساسی برای به اکران گذاشتن نبوغ هنرمندان بوده میباشد. طرح محراب با هنر گچبری زمان ایلخانی، هم از دید فراوانی الگوها و هم از حیث صورت و آرایه های دقیق، پر ارزش ترین ها محسوب میگردند و جلوه های بصری بی نظیری را ساخت کرده اند که قیمت و التفات آن‌ها به جهت کتیبه های آنان میباشد.

منشا و مفهوم محراب چیست
اینکه محراب چیست، همچنان از موضوعات آیتم گفت و گو میباشد. اولگ گرابار بر آن میباشد، که‌این عنصر را نمی قدرت با نمادگرایی توجیه کرد. بایستی به جواب وی اعتنا کنیم که می‌گوید:

« محراب ابتدا احتمالا به نماد بزرگداشت یا این که احترام به مکان ایستادن نبی در منزل مدینه اش به هنگام امامت نمازگزاران بوده میباشد.»

مقداری خیره کننده به حیث میرسد در‌صورتی‌که یک اینگونه نقش نمادینی داشته باشد. چون یکی خصوصیت های هنر نخستین اسلامی، خودداری هم ترانه آن از بکار دریافت کردن نمادها میباشد. از این نظر هنر اول معماری اسلامی ناهم خوانی چشمگیری با هنر مسیحی سده های اواسط داراست.

به ذکر دقیقتر، جلوگیری از نمادپردازی مذهبی قادر است بازتابی از نفي آگاهانه ترسیم ها و دین های مسیحی تلقی خواهد شد. تورفتگی کمانی عمیق در دیوار می توانست منزلت نوعی بت نمایشگاهی یونانی _ رومی، یا این که رده فردی امپراطور در کاخی دیرین باشد. اندازه محراب مسجد کوچکتر از نوع کلیسای مسیحیت بود. در واقع مذبح کلیسای مسیحی، صورت خرد گردیده محراب مسجد میباشد.

آستان امامزاده شاه شهباز (علیه السلام) در شهرستان پک پذیرایی ترحیم مشهد جلگه و جرقویه، شهر اژیه بنا شده در قسمت جلگه قراردارد. این سازه تا سال ۱۳۷۵ مصالح آجر و گل داشته که با کارایی هم محلی، هیئت امناء تخریب و بنای نو آن در هم اکنون ایجاد کرد میباشد. این ساختمان به گذر زمان فرصت تا بدین سامان رسیده که حالا مساحت ذیل بنایی بالغ بر ۱۰۰ متر مربع دارااست. همینطور اسکلت بندی گنبد دو پوش زیارتگاه صورت گرفته که از کف ۲۴ متر طول داراست که در آیندة مجاورت ساخته گردد.

نسب این امامزاده بزرگوار به قصه اهل یک محل و معتمدین شهر به امام موسی بن جعفر (علیه السلام) می‌رسد.
امامزاده زید ( ع ) شهداداشتراک گذاری
یکی‌از مزارهای باشکوه و مجلل استان کرمان، آرامگاه با عظمت حضرت امام زاده زید (علیه السلام) میباشد که در شهر شهداد کرمان قرار گرفته میباشد. نسب شریف حضرت زید (علیه السلام) با هفت واسطه به امام ششم شیعه‌ها حضرت امام درست گو (علیه السلام) منتهی می گردد. اجماع علمای انساب بر این عهد و پیمان حادثه دارا‌هستند که از قرار تحت میباشد : حضرت زید بن علی البکر آبادی بن محمد بن علی بن محمد بن علی الخوارزمی بن قاسم الشیخ بن محمد الدیباج بن امام جعفر درستگو (علیه السلام) . او سیدی بسیار جلیل القدر، گسترده الشأن، عابدی خداترس، فاضلی ارجمند، فقیهی وارسته، و سرپرست سادات کرمان هست، که وی در بیشتر کتاب های انساب به خیر خاطر شد‌ه‌است. پدران این بزرگوار، کلیه از از بزرگان سادات اهل بیت (علیهم السلام) و از مشاهیر قوم نبی (صلی الله علیه و اله و سلم) بودند. آن سیرتکامل که از تاریخ به کار گیری میگردد، پدران و اجداد حضرت زید (علیه السلام)، در طی معاش خویش با حاکمان ظالم و غاصبان دستمزد اهل بیت (علیهم السلام) مبتلا بودند و پیوسته در اسارت و زندان معاندان بوده، یا این که نزاع و مسافرت و آوارگی در روش آیین را تفویض کرده، بعضی از آن ها نیز به امارت و فروانروایی رسیده بودند

معماری گلشن شازده ماهان مساحتی قریب به ۵/۵ هکتار و دربرگیرنده دو گروه شرقی و غربی است.
کوشک گلشن شازده به طور دو آشکوبه ایجاد شده پک پذیرایی ترحیم مشهد است و رمز در آن از معماری مخصوص به شخصی برخوردار‌است که آن را از دیگر گلشن های اهل ایران متمایز می سازد.
برخی از کارداران مؤثر در پیاده سازی گلشن اهل ایران دربرگیرنده تأثیر فضا پیرامون، آب ، فضای سبز، سایه و هندسه است، در پیاده سازی گلشن شاهزاده نیز به نوعی چشم میگردند و مجموع این کارداران می‌توانند تحت عنوان عاملی مؤثر در ساخت‌و‌ساز تصویر خیالی بازدیدکنندگان از این گلشن آیتم تحقیق قرار گیرد.
نوع دسترسی در معماری گلشن شازده ماهان از شیوه های متفاوت قابلیت پذیر میباشد. خط مش وصال به سازه می‌تواند از روش بی واسطه و یا این که مورب و یا این که چرخشی باشد.
ادغام فضای گشوده و نصفه گشوده و بسته در کوشک اساسی و کوشک ورودی گلشن شاهزاده همچون بقیه بناهای و سنتی اهل ایران به نیکی مشهود است.
ساخت تضادومغایرت در بین فضای بسته و فضای گشوده کوشک و جمع درختان محیط آن نیز یکی‌از دیگر از خصوصیت های خاص این گلشن هست.
یک کدام از هنرهای معماری اهل ایران که در معماری گلشن شاهزاده نیز به چشم می خورد ایجاد کرد اشکال در و پنجره چوبی و کیفیت هدایت نوروروشنایی به باطن دور و بر می‌باشد.
سکانس و جنبش در گلشن شازده ماهان منش ورود به گلشن، مجرب کردن مقوله دورنمایی یا این که “پرسپکتیویته” یاور و همزاد میباشد. اجزا و عناصری که در حین راهی چشم می‌شوند که آدمیزاد را به گلشن میبرد.
در انتهای گلشن و عمود بر شالوده اساسی، کوشک با بالاخانه جلوه‌گری می‌نماید که با سردر ۲۳۵ متر مسافت دارااست.
این عمارت ۴۸۷ متر مربع مساحت داراست و مکانی برای پذیرایی و سکونت صاحب و مالک گلشن بوده میباشد.
در پشت ساختمان گلشن شازده باغی خرد با درختان میوه وجود دارااست که در واقع، باغچه‌ای منحصر برای همسایه گلشن بوده میباشد.
نهر گلشن آغاز از آبراهه‌هایی این بخش عبور می‌نماید و آنگاه وارد مجراهای اساسی میشود
بناهای خدماتی گلشن شاهزاده نیز مماس با دیوار مهم گلشن و فارغ آن قرار دارا‌هستند.
در شرق کوشک، گرمابه و در نصیب بالایی خزینه نیز ساختمان مسکونی دربان یا این که زعیم‌باشی مکان گرفته میباشد.
بخشی از این ساختمان روبه فضای پشت بالا منزل میباشد و به‌انگیزه داشتن عمق زیاد، این سازه نسبت به بقیه اتاق‌های دور و بر گلشن بیشترین خارج زدگی را از دیوار دسته داراست