تاریخچه
یک کدام از کهنترین هیئتهای سوگواری که روحانیون مشهوری زیرا سیّد مرتضی لنگرودی، سید احمد خوانساری، پاد شاه الواعظین شیرازی، روحانی مرتضی انصاری قمی، روضه خوان عباسعلی اسلامی و محمود حلبی در آن حضور پک پذیرایی ترحیم مشهد مییافتند
مجالس سوگواری برای امام حسین(ع) و اهل بیت(ع)، سوابقای زمانبر دارااست. نقل میباشد که خویش ائمه(ع)، برای امام حسین(ع) سوگواری میکردند و پیشنهاد داشتند که شیعه ها برای امام حسین(ع) مجالس عزا بر پا نمایند.[۲] با این درحال حاضر، استعمال از کلمه هیئت برای نامیدن این مجالس، امری متأخر و عمرش مقداری بیشتر از یک قرن میباشد.[۳] برخی از هیئتهای کهن طهران عبارتند از:
هیئت محبان حسین، تأسیس ۱۳۶۳ق[۴]
هیئت احمدی، تأسیس ۱۳۶۵ق[۵]
هیئت حسینی طهران[۶]
هیئت کربلاییهای طهران، تأسیس ۱۳۴۸ش[۷]
هیئت بنیفاطمه (س)هیئت بنیفاطمه (س) بوسیله دوازده نفر از سادات بازرگان و كسبه، سال های پایان دهه ۱۳۲۰شمسی، در بازارچهی نایبالسلطنه طهران برپا شد. بهادله اینكه سادات بانی هیئت بودند، مؤسسین اسم هیئت را بنیفاطمه (س) گذاشتند.[۸]
هیئت بنیالزهرا (س) زمین هیئت در سال۱۳۳۴شمسی در خیابان ری، كوچهی شیرازی خریداری و حسینیهی بنیالزهرا (س) ساخته میگردد. [۹]
هیئت قائمیه تأسیس ۱۳۲۵ش.[۱۰]
مراسم هیئت
مراسم هیئت چهار جزء مهم داراست: تلاوت قرآن، تلاوت زیارت یا این که دعا، سخنرانی و مدیحهخوانی.[۱۱] مراسم هیئت غالباً با خواندن آیاتی از قرآن و بعد از آن خواندن زیارت یا این که دعا شروع میگردد. بعداز آن، واعظ که معمولا از روحانیان میباشد، سخنرانی مینماید. سخنرانی واعظ به صورت معمول، به طور تقریب یک ساعت ارتفاع می کشد. مسئله سخنرانی مسائل مذهبی و اخلاقی و اجتماعی و گاه سیاسی میباشد. واعظ کلام خویش را با نوحه و بیان مصائب اهل بیت(ع) به نقطه پايان میبرد و بعداز وی مداح به مرثیه خوانی و مداحی می پردازد و کمپانیکنندگان سینهزنی مینمایند.[۱۲]
آیت الله خامنهای:
طبیعت فعالیت هیئت این میباشد که عموم با عشق و علاقه و پر نمک و اشک بیایند طرف مجلس امام حسین؛ این میباشد که تاثیر مینماید؛ این میباشد که از دلش این انقلاب میجوشد، یا این که لااقل مزرَع خیر برای رویش فضائل انقلابی و معارف انقلابی میشود.
اقسام هیئت
در نوشته ی علمیٔ «تحقیق جامعه شناختی ارتباطٔ مدل معاش و هیئتهای مذهبی»، هیئتهای سوگواری در کشور ایران، به حیثهای فرصت و جای ، نوع شغل، محتوا و قشرها جامعه، اینسیرتکامل تقسیم شدهاست:
فرصت: هیئتهای منظم هفتگی، ماهانه، فصلی، سالی و روزها خاص(به دنیاآمدن و شهید شدن اهل بیت)؛
جای : مسجد، حسینیه، مدرسه های، دانشکده، هیئتهای خانگی، اداره ها و سازمانهای دولتی و سری؛
کار: فعال، نصفهفعال، مقطعی و مناسبتی؛
محتوا: هیئتها از نگاه محتوا، دارنده چهار جزء مهماند: تلاوت قرآن، خواندن زیارتطومار یا این که دعا، سخنرانی و نوحهخوانی. برخی از هیئتها تمامیٔ این اجزاء را ایفا نمیکنند.
قشرها جامعه: هیئت همگانی(مشتمل بر همۀ قشرها جامعه)، هیئت زنانه، هیئت مردانه، هیئت جوان ها، هیئت نوجوان ها، هیئت در میانسالان و هیئتهای قومی و فامیلی.[۱۳]
تاریخچه
یک کدام از کهنترین هیئتهای سوگواری که روحانیون مشهوری زیرا سیّد مرتضی لنگرودی، سید احمد خوانساری، پاد شاه الواعظین شیرازی، روحانی مرتضی انصاری قمی، روضه خوان عباسعلی اسلامی و محمود حلبی در آن حضور پک پذیرایی ترحیم مشهد مییافتند
مجالس سوگواری برای امام حسین(ع) و اهل بیت(ع)، سوابقای زمانبر دارااست. نقل میباشد که خویش ائمه(ع)، برای امام حسین(ع) سوگواری میکردند و پیشنهاد داشتند که شیعه ها برای امام حسین(ع) مجالس عزا بر پا نمایند.[۲] با این درحال حاضر، استعمال از کلمه هیئت برای نامیدن این مجالس، امری متأخر و عمرش مقداری بیشتر از یک قرن میباشد.[۳] برخی از هیئتهای کهن طهران عبارتند از:
هیئت محبان حسین، تأسیس ۱۳۶۳ق[۴]
هیئت احمدی، تأسیس ۱۳۶۵ق[۵]
هیئت حسینی طهران[۶]
هیئت کربلاییهای طهران، تأسیس ۱۳۴۸ش[۷]
هیئت بنیفاطمه (س)هیئت بنیفاطمه (س) بوسیله دوازده نفر از سادات بازرگان و كسبه، سال های پایان دهه ۱۳۲۰شمسی، در بازارچهی نایبالسلطنه طهران برپا شد. بهادله اینكه سادات بانی هیئت بودند، مؤسسین اسم هیئت را بنیفاطمه (س) گذاشتند.[۸]
هیئت بنیالزهرا (س) زمین هیئت در سال۱۳۳۴شمسی در خیابان ری، كوچهی شیرازی خریداری و حسینیهی بنیالزهرا (س) ساخته میگردد. [۹]
هیئت قائمیه تأسیس ۱۳۲۵ش.[۱۰]
مراسم هیئت
مراسم هیئت چهار جزء مهم داراست: تلاوت قرآن، تلاوت زیارت یا این که دعا، سخنرانی و مدیحهخوانی.[۱۱] مراسم هیئت غالباً با خواندن آیاتی از قرآن و بعد از آن خواندن زیارت یا این که دعا شروع میگردد. بعداز آن، واعظ که معمولا از روحانیان میباشد، سخنرانی مینماید. سخنرانی واعظ به صورت معمول، به طور تقریب یک ساعت ارتفاع می کشد. مسئله سخنرانی مسائل مذهبی و اخلاقی و اجتماعی و گاه سیاسی میباشد. واعظ کلام خویش را با نوحه و بیان مصائب اهل بیت(ع) به نقطه پايان میبرد و بعداز وی مداح به مرثیه خوانی و مداحی می پردازد و کمپانیکنندگان سینهزنی مینمایند.[۱۲]
آیت الله خامنهای:
طبیعت فعالیت هیئت این میباشد که عموم با عشق و علاقه و پر نمک و اشک بیایند طرف مجلس امام حسین؛ این میباشد که تاثیر مینماید؛ این میباشد که از دلش این انقلاب میجوشد، یا این که لااقل مزرَع خیر برای رویش فضائل انقلابی و معارف انقلابی میشود.
اقسام هیئت
در نوشته ی علمیٔ «تحقیق جامعه شناختی ارتباطٔ مدل معاش و هیئتهای مذهبی»، هیئتهای سوگواری در کشور ایران، به حیثهای فرصت و جای ، نوع شغل، محتوا و قشرها جامعه، اینسیرتکامل تقسیم شدهاست:
فرصت: هیئتهای منظم هفتگی، ماهانه، فصلی، سالی و روزها خاص(به دنیاآمدن و شهید شدن اهل بیت)؛
جای : مسجد، حسینیه، مدرسه های، دانشکده، هیئتهای خانگی، اداره ها و سازمانهای دولتی و سری؛
کار: فعال، نصفهفعال، مقطعی و مناسبتی؛
محتوا: هیئتها از نگاه محتوا، دارنده چهار جزء مهماند: تلاوت قرآن، خواندن زیارتطومار یا این که دعا، سخنرانی و نوحهخوانی. برخی از هیئتها تمامیٔ این اجزاء را ایفا نمیکنند.
قشرها جامعه: هیئت همگانی(مشتمل بر همۀ قشرها جامعه)، هیئت زنانه، هیئت مردانه، هیئت جوان ها، هیئت نوجوان ها، هیئت در میانسالان و هیئتهای قومی و فامیلی.[۱۳]
چگونه بهترین پک پذیرایی برای مراسم ترحیم را انتخاب کنیم؟