???? ???? ???????

حدیث معراج

حدیث مِعراج، حدیثی قدسی که گفتگوی در میان آفریدگار و نبی(ص) را در شب معراج گزارش میدهد. حدیثی که امروزه به اسم «حدیث معراج»، آوازه دارااست، روایتی وقت گیر میباشد که اولیه توشه در کتاب ارشادوراهنمایی القلوب آمده میباشد. درین حدیث، از مسائل اخلاقی فراوانی مانند رضا، تکیه، ملامت عالم، روزه، بدون صدا، محبت‌ورزیدن به مستمندان، خصوصیت‌های اهل آخرت و اهل عالم صحبت به در میان آمده میباشد. کتاب‌های «راهیان کوی دوست» و «سِِرُّ الإسراء فی تفصیل حدیث المعراج»، به گستردن حدیث معراج پک پذیرایی ترحیم مشهد پرداخته‌اند.

معرفی
حدیث معراج، حدیث قدسی میباشد که در آن گفتگوی دربین خدا و رسول(ص) در شب معراج آمده میباشد. در‌این مذاکره رسول سؤالاتی را در مسئله مسائل اخلاقی، از آفریدگار پرسیده و معبود جواب داده میباشد.[۱]

روایات قدسی فراوانی از معراج نبی(ص) نقل کرده‌اند و حدیثی که امروزه به اسم حدیث معراج، آوازه دارااست، روایتی زمان بر میباشد که در کتاب پند القلوب آمده و از مسائل اخلاقی فراوانی، کلام گفته میباشد.[۲]

کردار

آیه‌ها اخلاقی
نشانه‌ها افک • آیه اخوت • آیه اطعام • آیه نبأ • آیه نجوا • آیه مشیت • آیه بر • آیه اصلاح ذات در بین • آیه ایثار
روایات اخلاقی
حدیث قرب نوافل • حدیث مکارم رفتار • حدیث معراج • حدیث جنود عقل و جهل
فضیلت ها اخلاقی
تواضع • قناعت • سخاوت • کظم غیظ • اخلاص • خشیت • حلم • زهدو تقوا • شجاعت • عفت • انصاف • اصلاح ذات البین • عیب‌پوشی • بلاکشی
رذایل اخلاقی
تکبر • حرص • حسد • لاف • غایب بودن • کلام‌چینی • افترا • بخل • عاق پدر و مادر • حدیث نفس • عجب • عیب‌جویی • سمعه • انقطاع رحم • رواج فحشاء • کفران نعمت
اصطلاحات اخلاقی
جهاد نفس • نفس لوامه • نفس اماره • نفس مطمئنه • به حساب آوردن • مراقبه • مشارطه • گناه • درس اخلاق و رفتار • استدراج
عالمان خلق
ملامهدی نراقی • ملا احمد نراقی • میرزا جواد ملکی تبریزی • سید علی حاکم • سید رضا بهاءالدینی • سید عبدالحسین دستغیب • عبدالکریم حق‌شناس • عزیزالله خوشوقت • محمدتقی بهجت • علی‌اکبر مشکینی • حسین مظاهری • محمدرضا مهدوی کنی
منابع اخلاقی
قرآن • نهج البلاغه • مصباح الشریعة • مکارم الاخلاق • المحجة البیضاء • رساله لقاءالله (کتاب) • گروه وَرّام • جامع السعادات • معراج السعادة • المراقبات
نبو

رخداد معراج
نوشته‌علمیٔ مهم: معراج
معراج، به عروج نبی اسلام از مسجد الاقصی به افق‌ها گفته می‌گردد. به گزارش منابع اسلامی، فرستاده(ص) در شبی، از مکه به مسجدالاَقصی جابجایی یافت و از آنجا به افق عروج کرد.[۳] قصه معراج در روایات شیعه و سنی، به طور پی در پی آمده میباشد.[۴] قرآن نیز در دو سوره اسراء و نجم، به آن پرداخته میباشد.[۵]

محتوا
حدیث معراج با سوال فرستاده(ص) از معبود درباره شایسته ترین فعالیت شروع میشود. آفریدگار در جواب، از تکیه و رضا کلام به در میان میاورد و آن‌گاه با خطاب‌قراردادن مُکَرَّر فرستاده، موضوعات مختلفی را ذکر می‌نماید. این حدیث زمانبر را می‌قدرت به فرازهایی تقسیم نمود که نخست هر فراز، فرستاده آیتم خطاب قرار میگیرد. خدا درین حدیث، در توشه ابتدا، رسول را با اسم محمد و در فرازهای آن گاه، با اسم احمد، گزینه خطاب قرار داده میباشد.[۶]

موضوعات مطرح‌گردیده در‌این حدیث، به گزارش کتاب راهیان کوی دوست، به گستردن ذیل میباشد:

رضا و تکیه؛
محبت الهی و رویه وصال به آن؛
خصوصیت‌های اولیای الهی؛
خصلت‌های راه و روش یافتگان به فردوس و به جا مانده گرسنگی و بی سروصدا؛
بایستگی دقت به نماز و شعور حضور معبود؛
امتیازات اولیای الهی؛
بایستگی محبت به مستمندان؛
عدم پیروی از خواهش های نفسانی؛
شماتت عالم و دنیاگرایان؛
خصوصیت‌های بیست‌گانه اهل عالم؛
خصوصیت‌های اهل آخرت ؛
رده و معرفت زاهدان؛
نقش ارزشی روزه و خموشی؛
مؤمنان رهیافته به باور و باریابی به رضوان حق؛
خصوصیت‌های معاش گوارا و استوار؛
توفیق در امتحان الهی، و عنایات ویژه پروردگار؛
جایگاه عابدان و رسولان الهی؛
واقعیت محبت به معبود.[۷]
افزون بر این قصه، احادیث زیادی در باره رویدادها اتفاق افتاده در حادثه معراج و سخنانی که دربین خدواند متعال و پیامبرش رد و بدل گردیده در کتاب ها روایی جانور میباشد که از پاره‌ای از آنها رده و جایگاه تعالی و مخصوص امام علی(ع) در پیشگاه خدا فهیده میشود.در گزارشی از رسول در رده سدرة المنتهی آمده میباشد که که هنگامی خدا از پیامبرش می‌پرسد که جه کسی را تحت عنوان وصی و جانشین در لحاظ دارااست؟ رسول می گوید: همگان را آزمودم اما علی اطاعت و محبتش نسبت به اینجانب از همگی بیشتر میباشد و معبود میفرماید: علی در باره اینجانب نیز چنین میباشد؛ او‌را مژده بده که آیه و نشان هدایت و امام و پیشوای اولیاء اینجانب میباشد ...کسی که اورا دوست بدارد من را دوست داشته و هر که اورا معاند بدارد من‌را معاند داشته میباشد. [۸]

حدیث معراج

حدیث مِعراج، حدیثی قدسی که گفتگوی در میان آفریدگار و نبی(ص) را در شب معراج گزارش میدهد. حدیثی که امروزه به اسم «حدیث معراج»، آوازه دارااست، روایتی وقت گیر میباشد که اولیه توشه در کتاب ارشادوراهنمایی القلوب آمده میباشد. درین حدیث، از مسائل اخلاقی فراوانی مانند رضا، تکیه، ملامت عالم، روزه، بدون صدا، محبت‌ورزیدن به مستمندان، خصوصیت‌های اهل آخرت و اهل عالم صحبت به در میان آمده میباشد. کتاب‌های «راهیان کوی دوست» و «سِِرُّ الإسراء فی تفصیل حدیث المعراج»، به گستردن حدیث معراج پک پذیرایی ترحیم مشهد پرداخته‌اند.

معرفی
حدیث معراج، حدیث قدسی میباشد که در آن گفتگوی دربین خدا و رسول(ص) در شب معراج آمده میباشد. در‌این مذاکره رسول سؤالاتی را در مسئله مسائل اخلاقی، از آفریدگار پرسیده و معبود جواب داده میباشد.[۱]

روایات قدسی فراوانی از معراج نبی(ص) نقل کرده‌اند و حدیثی که امروزه به اسم حدیث معراج، آوازه دارااست، روایتی زمان بر میباشد که در کتاب پند القلوب آمده و از مسائل اخلاقی فراوانی، کلام گفته میباشد.[۲]

کردار

آیه‌ها اخلاقی
نشانه‌ها افک • آیه اخوت • آیه اطعام • آیه نبأ • آیه نجوا • آیه مشیت • آیه بر • آیه اصلاح ذات در بین • آیه ایثار
روایات اخلاقی
حدیث قرب نوافل • حدیث مکارم رفتار • حدیث معراج • حدیث جنود عقل و جهل
فضیلت ها اخلاقی
تواضع • قناعت • سخاوت • کظم غیظ • اخلاص • خشیت • حلم • زهدو تقوا • شجاعت • عفت • انصاف • اصلاح ذات البین • عیب‌پوشی • بلاکشی
رذایل اخلاقی
تکبر • حرص • حسد • لاف • غایب بودن • کلام‌چینی • افترا • بخل • عاق پدر و مادر • حدیث نفس • عجب • عیب‌جویی • سمعه • انقطاع رحم • رواج فحشاء • کفران نعمت
اصطلاحات اخلاقی
جهاد نفس • نفس لوامه • نفس اماره • نفس مطمئنه • به حساب آوردن • مراقبه • مشارطه • گناه • درس اخلاق و رفتار • استدراج
عالمان خلق
ملامهدی نراقی • ملا احمد نراقی • میرزا جواد ملکی تبریزی • سید علی حاکم • سید رضا بهاءالدینی • سید عبدالحسین دستغیب • عبدالکریم حق‌شناس • عزیزالله خوشوقت • محمدتقی بهجت • علی‌اکبر مشکینی • حسین مظاهری • محمدرضا مهدوی کنی
منابع اخلاقی
قرآن • نهج البلاغه • مصباح الشریعة • مکارم الاخلاق • المحجة البیضاء • رساله لقاءالله (کتاب) • گروه وَرّام • جامع السعادات • معراج السعادة • المراقبات
نبو

رخداد معراج
نوشته‌علمیٔ مهم: معراج
معراج، به عروج نبی اسلام از مسجد الاقصی به افق‌ها گفته می‌گردد. به گزارش منابع اسلامی، فرستاده(ص) در شبی، از مکه به مسجدالاَقصی جابجایی یافت و از آنجا به افق عروج کرد.[۳] قصه معراج در روایات شیعه و سنی، به طور پی در پی آمده میباشد.[۴] قرآن نیز در دو سوره اسراء و نجم، به آن پرداخته میباشد.[۵]

محتوا
حدیث معراج با سوال فرستاده(ص) از معبود درباره شایسته ترین فعالیت شروع میشود. آفریدگار در جواب، از تکیه و رضا کلام به در میان میاورد و آن‌گاه با خطاب‌قراردادن مُکَرَّر فرستاده، موضوعات مختلفی را ذکر می‌نماید. این حدیث زمانبر را می‌قدرت به فرازهایی تقسیم نمود که نخست هر فراز، فرستاده آیتم خطاب قرار میگیرد. خدا درین حدیث، در توشه ابتدا، رسول را با اسم محمد و در فرازهای آن گاه، با اسم احمد، گزینه خطاب قرار داده میباشد.[۶]

موضوعات مطرح‌گردیده در‌این حدیث، به گزارش کتاب راهیان کوی دوست، به گستردن ذیل میباشد:

رضا و تکیه؛
محبت الهی و رویه وصال به آن؛
خصوصیت‌های اولیای الهی؛
خصلت‌های راه و روش یافتگان به فردوس و به جا مانده گرسنگی و بی سروصدا؛
بایستگی دقت به نماز و شعور حضور معبود؛
امتیازات اولیای الهی؛
بایستگی محبت به مستمندان؛
عدم پیروی از خواهش های نفسانی؛
شماتت عالم و دنیاگرایان؛
خصوصیت‌های بیست‌گانه اهل عالم؛
خصوصیت‌های اهل آخرت ؛
رده و معرفت زاهدان؛
نقش ارزشی روزه و خموشی؛
مؤمنان رهیافته به باور و باریابی به رضوان حق؛
خصوصیت‌های معاش گوارا و استوار؛
توفیق در امتحان الهی، و عنایات ویژه پروردگار؛
جایگاه عابدان و رسولان الهی؛
واقعیت محبت به معبود.[۷]
افزون بر این قصه، احادیث زیادی در باره رویدادها اتفاق افتاده در حادثه معراج و سخنانی که دربین خدواند متعال و پیامبرش رد و بدل گردیده در کتاب ها روایی جانور میباشد که از پاره‌ای از آنها رده و جایگاه تعالی و مخصوص امام علی(ع) در پیشگاه خدا فهیده میشود.در گزارشی از رسول در رده سدرة المنتهی آمده میباشد که که هنگامی خدا از پیامبرش می‌پرسد که جه کسی را تحت عنوان وصی و جانشین در لحاظ دارااست؟ رسول می گوید: همگان را آزمودم اما علی اطاعت و محبتش نسبت به اینجانب از همگی بیشتر میباشد و معبود میفرماید: علی در باره اینجانب نیز چنین میباشد؛ او‌را مژده بده که آیه و نشان هدایت و امام و پیشوای اولیاء اینجانب میباشد ...کسی که اورا دوست بدارد من را دوست داشته و هر که اورا معاند بدارد من‌را معاند داشته میباشد. [۸]