???? ???? ???????

فضیلت ها قرآنی
فضیلت ها قرآنی، آیاتی از قرآن می‌باشند که درباره امام علی(ع) نازل گردیده‌اند یا این که امام علی(ع) مصداق آنان معرفی شد‌ه‌است. از ابن‌عباس نقل شد‌ه‌است آن مقدار از قرآن كه درباره على(ع) نازل گردیده، درباره هيچ‌كس نازل نشده میباشد.[۶] همینطور ابن‌عباس از فرستاده خداوند(ص) نقل کرده معبود آیه‌ای را نازل نکرد که در آن «یا این که أیها الذین آمنوا» باشد، مگر آنکه علی در رأس مؤمنان و امیر آنها میباشد.[۷] وی نزول بیشتراز ۳۰۰ آیه را در مدح علی(ع) دانسته میباشد.[۸] به گفته سید مرتضی عسکری (درگذشت ۱۳۸۶ش) سیره‌نگار شیعه، برهان اینکه با وجود این کلیه فضیلت ها قرآنی، البته به اسم حضرت علی در قرآن تصریح نشده این میباشد که قرآن به وسیله حاکمان ستمگر و عده ای که آن را تیرباران کردند از تحریف محفوظ بماند چرا‌که بیان جزئییات در تورات و انجیل از اثاثیه اصلی در تحریف‌های این دو کتاب میباشد.[۹] برخی از فضیلت ها قرآنی امام علی(ع) پک پذیرایی ترحیم مشهد عبارت‌اند از:

آیه ولایت: آیه ۵۵ سوره مائده که میگوید خداوند، فرستاده(ص) و اشخاصی که نماز را برپا می‌دارا‌هستند و در حالا رکوع زکات میدهند، بر عموم ولایت دارا‌هستند.[۱۰] مفسران شیعه و سنی، شأن نزول این آيه را ماجرای خاتم‌بخشی حضرت علی(ع) دانسته‌اند که در درحال حاضر رکوع، انگشتر خویش را به حاجتمند داد.[۱۱]
آیه شراء: آیه ۲۰۷ سوره بقره، عده ای را ستوده میباشد که حاضرند جان خویش را در عوض به‌دست‌آوردن رضایت معبود فدا نمایند.[۱۲] به‌گفته ابن‌ابی‌الحدید دانا معتزلی، همگی مفسران بر این باورند که‌این آیه در فضیلت امام علی(ع) نازل شد‌ه‌است.[۱۳] علامه طباطبایی نوشته میباشد: که طبق احادیث این آیه درباره ماجرای لیلة المَبیت نازل گردیده است.[۱۴] در لیلة المبیت مشرکان قصد داشتند به منزل فرستاده اکرم(ص) در مکه حمله نمایند و اورا به قتل برسانند. درین شب، امام علی(ع) برای نگهداری جان نبی در بستر وی خوابید.[۱۵]
آیه تبلیغ: آیه ۶۷ سوره مائده میباشد که براساس آن، فرستاده اسلام(ص) مکلف شد پیامی را به عموم ابلاغ نماید که در صورتی‌که در رساندن آن کوتاهی نماید، رسالت پیامبریِ خویش را به‌ایفا نرسانده میباشد.[۱۶] به‌گفته مفسران شیعه و سنی، آیه تبلیغ بعداز رجوع رسول از حَجّة‌ُالوداع در غدیر خم نازل گردیده است.[۱۷] در احادیث، شأن نزول آیه تبلیغ حادثه غدیر و اعلام جانشینی حضرت علی دانسته شد‌ه‌است.[۱۸]
آیه اِکمال: آیه ۳ سوره مائده میباشد که از بدون نقص‌شدن آئین اسلام صحبت می گوید.[۱۹] به‌گفته ناصر مکارم شیرازی، مفسر شیعه، در تفاسیر شیعه خواسته از بدون نقص‌شدن آیین، اعلام ولایت و خلافت امام علی(ع) بر مسلمان‌ها دانسته گردیده و احادیث هم آن را تأیید می‌نماید.[۲۰] عالمان شیعه بر این باورند که آیه اکمال درباره حادثه غدیر نازل گردیده‌است.[۲۱]
آیه صادقین: آیه ۱۱۹ سوره توبه میباشد که به مؤمنان امر میدهد هم پا صادقین باشند و از آن ها تقلید نمایند.[۲۲] در احادیث شیعه، صادقین به اهل‌بیت(ع) تعبیر و تفسیر گردیده‌است.[۲۳] متفحص طوسی این آیه را از دلایل امامت علی(ع) دانسته میباشد.[۲۴]
آیه نه البریه: آیه هفتم سوره بینه میباشد که اشخاصی را که ایمان آورده و کار با تقوا اجرا داده‌اند، برگزیدگان آفريدگان معرفی می‌نماید.[۲۵] براساس احادیثِ شیعه و سنی، این تیم امام علی(ع) و شیعه‌ها وی می باشند.[۲۶]
آیه پارسا‌المؤمنین: آیه ۴ سوره تحریم میباشد که در آن خداوند علی(ع)، جبرئیل و دیگر ملائکه را، حامی فرستاده اسلام(ص) قرار داده میباشد. در تفاسیر با استناد به روایاتی از روش فریقین،[۲۷] فقط مصداق با تقوا‌المومنین امام علی(ع) معرفی گردیده‌است.[۲۸]
آیه انفاق:‌ آيه ۲۷۴ سوره بقره میباشد. این آیه مشوق افرادی را که در شب و روز، و نهان و آشکارا، انفاق می‌نمایند، نزد پروردگارشان دانسته میباشد.[۲۹] به‌گفته مفسران، این آیه درباره على(ع) نازل گردیده که چهار درهم داشت و يكى را در شب انفاق كرد، يكى را در روز، يكى را در نهان و يكى را آشكارا.[۳۰]
آیه نجوا: آیه ۱۲ سوره مجادله میباشد که به مسلمانها ثروتمند فرمان می دهد پیش از نجوا (گفتگوی رازّی) با فرستاده اسلام(ص)، می بایست صدقه بدهند.[۳۱] به‌گفته طبرسی بیشتر مفسران شیعه وسنی امام علی(ع) را فقط کسی دانسته اند که به‌این آیه کار نموده است.[۳۲]
آیه وُدّ: آیه ۹۶ سوره مریم میباشد که طبق آن خدا محبت مؤمنان را در دل بقیه افراد قرار می دهد.[۳۳] برپایه بعضا احادیث، نبی(ص) از علی خواست بگوید؛ خدایا محبت مرا در دل مؤمنان قرار بده. پس از این درخواست، آیه وُدّ نازل شد.[۳۴]
آیه مباهله: آیه ۶۱ سوره آل‌عمران میباشد که ماجرای مباهله رسول(ص) با مسیحیان نجران را ذکر می‌نماید. بنابر تفاسیر، امام علی(ع) در‌این آیه به‌منزله نَفْس و جان فرستاده(ص) معرفی گردیده‌است.[۳۵]
آیه پاک سازی: بخشی از آیه ۳۳ سوره احزاب میباشد که در آن از عزم معبود بر عصمت اهل بیت(ع) از رجس و زشتی صحبت آمده میباشد. مفسران شیعه معتقدند این آیه درباره ی اصحاب کساء نازل گردیده‌است.[۳۶]
آیه اولین‌الامر: آیه ۵۹ سوره نساء میباشد که مؤمنان را به اطاعت از پروردگار و پیامبر خداوند(ص) و او‌لین‌الامر فرمان میدهد.[۳۷] از نگاه مفسران شیعه و سنی آیه نام برده بر پاکی او‌لین‎ الامر دلالت دارااست.[۳۸] در احادیث خواسته از اولین‌‎الامر امامان شیعه معرفی گردیده‌است.[۳۹]
آیه مودت: آیه ۲۳ سوره شوری میباشد. درین آیه، مودت و محبتِ «اَلْقُرْبیٰ» به‌تیتر مزد رسالت نبی بر مسلمان ها واجب گردیده است.[۴۰] از ابن‌عباس اورده شده که فرستاده مراد از القربی را علی، فاطمه، حسن و حسین دانسته میباشد.[۴۱]
آیه اطعام: این آیه نیکوکاران را اشخاصی معرفی می‌نماید که با آنکه خودشان به خوراک نیاز دارا هستند آن را به‌خیال و خاطر آفریدگار به مسکین، یتیم و اسیر می دهند.[۴۲] بنابر احادیث این آیه، درباره عفووبخشش امام علی(ع) و حضرت زهرا(س) نازل شد.[۴۳] طبق روایات، حضرت علی(ع)، فاطمه(س) به‌خیال شفای حسنین(ع) سه روز روزه گرفتند و هر سه روز هنگام افطار با اینکه خویش گرسنه بودند، غذایشان را به مسکین و یتیم و اسیر بخشیدند.[۴۴]
آیه اهل‌الذکر: آیه ۴۳ سوره نحل و ۷ سوره انبیاء میباشد که بر پرسیدن سؤال از اهل بیان تأکید می‌نماید.[۴۵] بر اساس برخی احادیث، اهل بیان منحصربه‌فرد در اهل‌بیت فرستاده میباشد.[۴۶]
آیه نصر: آیه ۶۲ سوره انفال میباشد. به لحاظ آیت‌الله مکارم شیرازی، هر مؤمنی که پیامبر اکرم(ص) را کمک کرده، شامل این آیه میباشد اما تردیدی وجود ندارد که مصداق أکمل و شخص شاخص مؤمنان درین آیه، حضرت علی(ع) میباشد. [۴۷] وی در کتاب آیه ها ولایت در قرآن تصریح نموده است که آيه نصر، يكى از آيات فضيلت امیرالمؤمنین(ع) میباشد.‏[۴۸]
صراط بی واسطه: در احادیث زیادی علی(ع) و ولایت امام علی(ع) به عبارتی صراط بدون واسطه در قرآن معرفی گردیده است.[۴

فضیلت ها قرآنی
فضیلت ها قرآنی، آیاتی از قرآن می‌باشند که درباره امام علی(ع) نازل گردیده‌اند یا این که امام علی(ع) مصداق آنان معرفی شد‌ه‌است. از ابن‌عباس نقل شد‌ه‌است آن مقدار از قرآن كه درباره على(ع) نازل گردیده، درباره هيچ‌كس نازل نشده میباشد.[۶] همینطور ابن‌عباس از فرستاده خداوند(ص) نقل کرده معبود آیه‌ای را نازل نکرد که در آن «یا این که أیها الذین آمنوا» باشد، مگر آنکه علی در رأس مؤمنان و امیر آنها میباشد.[۷] وی نزول بیشتراز ۳۰۰ آیه را در مدح علی(ع) دانسته میباشد.[۸] به گفته سید مرتضی عسکری (درگذشت ۱۳۸۶ش) سیره‌نگار شیعه، برهان اینکه با وجود این کلیه فضیلت ها قرآنی، البته به اسم حضرت علی در قرآن تصریح نشده این میباشد که قرآن به وسیله حاکمان ستمگر و عده ای که آن را تیرباران کردند از تحریف محفوظ بماند چرا‌که بیان جزئییات در تورات و انجیل از اثاثیه اصلی در تحریف‌های این دو کتاب میباشد.[۹] برخی از فضیلت ها قرآنی امام علی(ع) پک پذیرایی ترحیم مشهد عبارت‌اند از:

آیه ولایت: آیه ۵۵ سوره مائده که میگوید خداوند، فرستاده(ص) و اشخاصی که نماز را برپا می‌دارا‌هستند و در حالا رکوع زکات میدهند، بر عموم ولایت دارا‌هستند.[۱۰] مفسران شیعه و سنی، شأن نزول این آيه را ماجرای خاتم‌بخشی حضرت علی(ع) دانسته‌اند که در درحال حاضر رکوع، انگشتر خویش را به حاجتمند داد.[۱۱]
آیه شراء: آیه ۲۰۷ سوره بقره، عده ای را ستوده میباشد که حاضرند جان خویش را در عوض به‌دست‌آوردن رضایت معبود فدا نمایند.[۱۲] به‌گفته ابن‌ابی‌الحدید دانا معتزلی، همگی مفسران بر این باورند که‌این آیه در فضیلت امام علی(ع) نازل شد‌ه‌است.[۱۳] علامه طباطبایی نوشته میباشد: که طبق احادیث این آیه درباره ماجرای لیلة المَبیت نازل گردیده است.[۱۴] در لیلة المبیت مشرکان قصد داشتند به منزل فرستاده اکرم(ص) در مکه حمله نمایند و اورا به قتل برسانند. درین شب، امام علی(ع) برای نگهداری جان نبی در بستر وی خوابید.[۱۵]
آیه تبلیغ: آیه ۶۷ سوره مائده میباشد که براساس آن، فرستاده اسلام(ص) مکلف شد پیامی را به عموم ابلاغ نماید که در صورتی‌که در رساندن آن کوتاهی نماید، رسالت پیامبریِ خویش را به‌ایفا نرسانده میباشد.[۱۶] به‌گفته مفسران شیعه و سنی، آیه تبلیغ بعداز رجوع رسول از حَجّة‌ُالوداع در غدیر خم نازل گردیده است.[۱۷] در احادیث، شأن نزول آیه تبلیغ حادثه غدیر و اعلام جانشینی حضرت علی دانسته شد‌ه‌است.[۱۸]
آیه اِکمال: آیه ۳ سوره مائده میباشد که از بدون نقص‌شدن آئین اسلام صحبت می گوید.[۱۹] به‌گفته ناصر مکارم شیرازی، مفسر شیعه، در تفاسیر شیعه خواسته از بدون نقص‌شدن آیین، اعلام ولایت و خلافت امام علی(ع) بر مسلمان‌ها دانسته گردیده و احادیث هم آن را تأیید می‌نماید.[۲۰] عالمان شیعه بر این باورند که آیه اکمال درباره حادثه غدیر نازل گردیده‌است.[۲۱]
آیه صادقین: آیه ۱۱۹ سوره توبه میباشد که به مؤمنان امر میدهد هم پا صادقین باشند و از آن ها تقلید نمایند.[۲۲] در احادیث شیعه، صادقین به اهل‌بیت(ع) تعبیر و تفسیر گردیده‌است.[۲۳] متفحص طوسی این آیه را از دلایل امامت علی(ع) دانسته میباشد.[۲۴]
آیه نه البریه: آیه هفتم سوره بینه میباشد که اشخاصی را که ایمان آورده و کار با تقوا اجرا داده‌اند، برگزیدگان آفريدگان معرفی می‌نماید.[۲۵] براساس احادیثِ شیعه و سنی، این تیم امام علی(ع) و شیعه‌ها وی می باشند.[۲۶]
آیه پارسا‌المؤمنین: آیه ۴ سوره تحریم میباشد که در آن خداوند علی(ع)، جبرئیل و دیگر ملائکه را، حامی فرستاده اسلام(ص) قرار داده میباشد. در تفاسیر با استناد به روایاتی از روش فریقین،[۲۷] فقط مصداق با تقوا‌المومنین امام علی(ع) معرفی گردیده‌است.[۲۸]
آیه انفاق:‌ آيه ۲۷۴ سوره بقره میباشد. این آیه مشوق افرادی را که در شب و روز، و نهان و آشکارا، انفاق می‌نمایند، نزد پروردگارشان دانسته میباشد.[۲۹] به‌گفته مفسران، این آیه درباره على(ع) نازل گردیده که چهار درهم داشت و يكى را در شب انفاق كرد، يكى را در روز، يكى را در نهان و يكى را آشكارا.[۳۰]
آیه نجوا: آیه ۱۲ سوره مجادله میباشد که به مسلمانها ثروتمند فرمان می دهد پیش از نجوا (گفتگوی رازّی) با فرستاده اسلام(ص)، می بایست صدقه بدهند.[۳۱] به‌گفته طبرسی بیشتر مفسران شیعه وسنی امام علی(ع) را فقط کسی دانسته اند که به‌این آیه کار نموده است.[۳۲]
آیه وُدّ: آیه ۹۶ سوره مریم میباشد که طبق آن خدا محبت مؤمنان را در دل بقیه افراد قرار می دهد.[۳۳] برپایه بعضا احادیث، نبی(ص) از علی خواست بگوید؛ خدایا محبت مرا در دل مؤمنان قرار بده. پس از این درخواست، آیه وُدّ نازل شد.[۳۴]
آیه مباهله: آیه ۶۱ سوره آل‌عمران میباشد که ماجرای مباهله رسول(ص) با مسیحیان نجران را ذکر می‌نماید. بنابر تفاسیر، امام علی(ع) در‌این آیه به‌منزله نَفْس و جان فرستاده(ص) معرفی گردیده‌است.[۳۵]
آیه پاک سازی: بخشی از آیه ۳۳ سوره احزاب میباشد که در آن از عزم معبود بر عصمت اهل بیت(ع) از رجس و زشتی صحبت آمده میباشد. مفسران شیعه معتقدند این آیه درباره ی اصحاب کساء نازل گردیده‌است.[۳۶]
آیه اولین‌الامر: آیه ۵۹ سوره نساء میباشد که مؤمنان را به اطاعت از پروردگار و پیامبر خداوند(ص) و او‌لین‌الامر فرمان میدهد.[۳۷] از نگاه مفسران شیعه و سنی آیه نام برده بر پاکی او‌لین‎ الامر دلالت دارااست.[۳۸] در احادیث خواسته از اولین‌‎الامر امامان شیعه معرفی گردیده‌است.[۳۹]
آیه مودت: آیه ۲۳ سوره شوری میباشد. درین آیه، مودت و محبتِ «اَلْقُرْبیٰ» به‌تیتر مزد رسالت نبی بر مسلمان ها واجب گردیده است.[۴۰] از ابن‌عباس اورده شده که فرستاده مراد از القربی را علی، فاطمه، حسن و حسین دانسته میباشد.[۴۱]
آیه اطعام: این آیه نیکوکاران را اشخاصی معرفی می‌نماید که با آنکه خودشان به خوراک نیاز دارا هستند آن را به‌خیال و خاطر آفریدگار به مسکین، یتیم و اسیر می دهند.[۴۲] بنابر احادیث این آیه، درباره عفووبخشش امام علی(ع) و حضرت زهرا(س) نازل شد.[۴۳] طبق روایات، حضرت علی(ع)، فاطمه(س) به‌خیال شفای حسنین(ع) سه روز روزه گرفتند و هر سه روز هنگام افطار با اینکه خویش گرسنه بودند، غذایشان را به مسکین و یتیم و اسیر بخشیدند.[۴۴]
آیه اهل‌الذکر: آیه ۴۳ سوره نحل و ۷ سوره انبیاء میباشد که بر پرسیدن سؤال از اهل بیان تأکید می‌نماید.[۴۵] بر اساس برخی احادیث، اهل بیان منحصربه‌فرد در اهل‌بیت فرستاده میباشد.[۴۶]
آیه نصر: آیه ۶۲ سوره انفال میباشد. به لحاظ آیت‌الله مکارم شیرازی، هر مؤمنی که پیامبر اکرم(ص) را کمک کرده، شامل این آیه میباشد اما تردیدی وجود ندارد که مصداق أکمل و شخص شاخص مؤمنان درین آیه، حضرت علی(ع) میباشد. [۴۷] وی در کتاب آیه ها ولایت در قرآن تصریح نموده است که آيه نصر، يكى از آيات فضيلت امیرالمؤمنین(ع) میباشد.‏[۴۸]
صراط بی واسطه: در احادیث زیادی علی(ع) و ولایت امام علی(ع) به عبارتی صراط بدون واسطه در قرآن معرفی گردیده است.[۴